नौलाख तारा उदाए, धर्तीको आकाश हाँसेछ
शरद लाग्यो डाँडामा फूलले प्रीति गाँसेछ
नजली यहाँ झिलिली मनको तारा निभेछ
गुराँस फुल्यो पहाडमा, मनको तारा निभेछ
नसम्झ आज नेपाली सन्चोले यहाँ बाँचेको
काँ ...
नौलाख तारा उदाए, धर्तीको आकाश हाँसेछ
शरद लाग्यो डाँडामा फूलले प्रीति गाँसेछ
नजली यहाँ झिलिली मनको तारा निभेछ
गुराँस फुल्यो पहाडमा, मनको तारा निभेछ
नसम्झ आज नेपाली सन्चोले यहाँ बाँचेको
काँ ...
कविता
वरिपरी सब घेरी जाल राम्रो बुनेर
नजर गरि चनाखा चाल राम्रो सुनेर,
दलिन मनि कुनामा माकुरो एक बस्थ्यो,
घरिघरि घुमी हेरी प्वालमा फेरि पस्थ्यो । १
“भ्रमर पुतलि जिङ्गा जालमा आइ पर्छन ...
कौशल्यालाई ठूलो हृदय र पतिको सेवा गर्ने माया गर्ने आदर्श महिलाको रूपमा चित्रण गरिएको छ। आफ्नो निर्दोष छोराको निर्वासनमा, उनी यी गुणहरू अझ बढाउँदै गएको देखिन्छ। यस अवसरमा धेरै कविहरूले उनको मा ...
कुकर्मका कुझोकमा कती अकाल मा मरे ।
कुतर्कका कुबेगमा कती त व्यर्थमा परे ।।
कुकर्मले कुतर्क भो कुतर्कले कुकर्म भो ।
चल्यो प्रसङ्ग पापको अघोर ढेर भो प्रभो ।।
हरे ई जीव आफु नै ति पापमा ...
महाराजा दशरथको मृत्युसँगै कैकेयीले छोरा भरतबाट अपमानको सामना गर्नुपरेको थियो । भरतले यी दुवै कार्यका लागि आमालाई दोष लगाए र उनीबाट आमा भन्ने अधिकार खोसे। पछि प्रायश्चितको आगोमा जलिरहे ...
महाराजा दशरथको मृत्युसँगै कैकेयीले छोरा भरतबाट अपमानको सामना गर्नुपरेको थियो । भरतले यी दुवै कार्यका लागि आमालाई दोष लगाए र उनीबाट आमा भन्ने अधिकार खोसे। पछि प्रायश्चितको आगोमा जलिरहेको कैक ...
एकपटक राजा दशरथले वन तर्फ यात्रा गर्दा महाराज बलिलाई भेटे, जसलाई वरदान थियो कि जो कोहीसँग युद्ध गरे बालीले आफ्नो आधा शक्ति प्राप्त गर्नेछन् र यही वरदानका कारण उनी प्रायः विजयी हुने र ठूला–ठूल ...
आधा छ अङ्ग मेरो अर्धाङ्गिनी तिमी हौ
सिन्दूर हुँ म तिम्रो सौभागिनी तिमी हौ
यो स्नेहको बिरुवा कैले पनि नसुकोस्
फूलबारीको म माली मधुमालिनी तिमी हौ
हाँसेर मोह गर्ने बोलेर दिल हर्ने
...गौंथलीले खसालेको म हूँ त्यान्द्रो परालको,
परन्तु नटुवा हूँ म असीमित अकासको !
हुरीको नै इशारामा जीवनबाट नाचको
प्वाँख फुकी अकासिन्छ झर्ना झर्दछ गीतको !
म सीमित छु, यो गीत हुनुपर्छ असीमित
देख् ...
पुराण र इतिहासका अनुसार महाराज दशरथले रामलाई अस्त्र र शास्त्रको शिक्षाबाट टाढै राख्न चाहेका हुनाले आफ्नो उमेरको चौथो पानामा पिता बनेकाले उनको यति चिन्ता हुनु स्वभाविक पनि हो । तर महारा ...
कविता
दिनभरि सुकेको बाँसझै
आफ्नो खोक्रोपनमाथि उँघेर, पछुताएर,
दिनभरि रोगी मलेवाझै आफ्नो छाती आफ्नो चुच्चोले ठुँगेर,
घाउहरु कोटयाएर;
दिनभरि सल्लाघारीझै एकलासमा
अव्यक्त वेदनाले सुँक् ...
रानी कैकेयी केकेय देशका राजा अश्वपति र शुभलक्षणकी छोरी थिइन्। उनका पिता राजा अश्वपति घोडाका देवता थिए, त्यसैले उनलाई अश्वपति भनिन्थ्यो। रानी कैकेयीको नाम उनको राज्य अर्थात् कैकेयको नामबाट रा ...