२०६४ साल असार १५ गतेबाट कार्यालय सहायकबाट सामुदयिक बचत पनौतीबाट नै रोजगारी शुरु गर्नुभएका मदन बस्नेत २०७२ साल भाद्र १६ गते देखि सोही संस्थामा प्रमुख कार्यकारी अधिकृतको जिम्मेवारी समाल्नु भएको छ । नीति विधि र पद्दतीमा रहेर सञ्चालित सहकारीहरुमा कुनै खालको समस्या नआएको बताउनु हुन्छ प्रमुख कार्यकारी अधिकृत बस्नेत । शेयर सदस्यहरुको आर्थिक समृद्धि हाँसिल गर्ने प्रमुख उद्देश्य सहित स्थापित सहकारीहरुले त्यहि अनुसार कार्य गर्न नसक्दा केहि सहकारीहरुमा संकट आएको तर्क गर्नुहुन्छ बस्नेत । २०७८ सालमा गठन भएको कोअपरेटीभ मेनेजर्स क्लव काभ्रेको अध्यक्षको समेत जिम्मेवारी समाल्नु भएका मदन बस्नेत सँग क्लब गठन गर्नुको आवश्यकता र औचित्यको बारेमा क्लबका अध्यक्ष बस्नेत सँग रेडियो एविसीमा गरिएको कुराकानीको मुख्य अंश यहाँ प्रस्तुत गरिएको छ ।

      कोअपरेटिभ मेनेजर्स क्लब काभ्रेको अध्यक्षमा निर्वाचित हुनुभए पछि उल्लेख गर्न लायकको कार्य के के गर्नुभयो ?

कोअपरेटिभ मेनेजर्स क्लब विशुद्ध पेशा व्यवसायको सुरक्षाको लागि गठन भएको हो । “शिक्षित मानिस सक्षम नहुन सक्छन् । हरेक क्षेत्रको विषय ज्ञान, योग्यता भएका व्यक्तिहरुलाई क्षमताको विकास हुनु जरुरी छ । क्षमता अभिवृद्धि गरी सक्षम मानव संमसाधनको विकासको खाँचो छ । सहकारी क्षेत्रमा दक्ष जन शक्तिको अभाव छ । दक्ष जनशक्ति उत्पादन गरी सहकारी क्षेत्रको सकारात्मक विकास गरी नमुना सहकारी निर्माणको लागि हामी लागि परेका छौं” । म निर्वाचित भएपछि गत असार ३ र ४ गते सहकारीहरुको व्यवस्थापक र प्रमुख कार्यकारी अधिकृतहरुको भेला गरी सहकारी  क्षेत्रमा देखिएको चुनौतीको चाङलाई आमुल परिवर्तनल्याई समाजवादी अर्थतन्त्रको निर्माणको लागि सहकारी क्षेत्रको सकारत्मक विकासले सम्भव छ भन्ने प्रमाणीत गर्न जरुरी छ । सोही कार्यका लागि इटाथप्न जिल्ला सहकारी संघ काभ्रे सँग समन्वय गरेर हामीले उक्त कार्य गरेका हौं । अहिले पनि अधिकांस सहकारी संस्थाहरुमा संकट छ त्यसको संकट मोचन गर्नु छ । संकट न्यूनिकरणका लागि गत माघ २८ गते सहकारी संस्थाका संचाकल अध्यक्ष एवं पदाधीकारीहरु मध्येबाट प्रतिनिधिमुलक सहभागीता र सहकारी संस्थाका व्यस्थापकहरु सम्मिलित गरी भेला गरीयो । सहकारी क्षेत्रमा देखिएका विकृति विसंगतिलाई हटाइ सहकारी सुद्धिकरण अभियानमा लाग्नुपर्छ भन्ने सन्देश सहित कार्यक्रम सम्पन्न गरियो । उक्त कार्यक्रम पनि जिल्ला सहकारी संघ काभ्रे सँग समन्वय गरेर गरिएको हो ।

      मेनेजर्स क्लब भनेको चाहि सहकारी संस्थाहरुको संचालकहरु सँग आप्mना माग पुरा गर्ने बार्गेनिङ शक्तिको रुपमा गठन भएको आम बुझाइ छ वास्तविकता त्यस्तो हो ?

सहकारी संस्थाहरुले न्यूनतम पारीश्रमीक निर्धारण समितिले निर्धारण गरोको पारिश्रमिक दिनुपर्छ भनेकै छ । सोहि अनुसार कर्मचारीको क्षमता दक्षाता अनुसार व्यवस्थापन पक्षले आप्mनो संस्थाको स्थायित्व र विकासमा सकारात्मक भूमिका खेल्ने गरि दिनु पर्छ नै हामीले दवाव र प्रभाव पर्नेगरी कुनै खालको कार्य गर्ने मनसायका साथ यो मेनेजर्स क्लब गठन भएको होइन काभ्रे जिल्लाका सहकारीहरुको मानव संसाधनको विकास गरी नमुना सहकारी निर्माणको लागि र पेशा व्यवसायको सुरक्षाको लागि नै गठन भएको हो । अरु कुनै निहित व्यक्तिगत स्वार्थ छैन । कुनै पनि सहकारी संस्थामा जनशक्ति आवश्यक प¥यो भने सहज ढङ्गबाट उपलब्ध हुने अवस्था छैन । कुनै पनि सहकारी संस्थामा जनशक्ति आवश्यक प¥यो भने सहज ढङ्गबाट उपलब्ध हुने अवस्था छैन । सञ्चार माध्यममा ३÷४ पटक आवश्यकता विज्ञापन प्रकाशण गर्दा समेत सहकारीहरुलाई आवश्यक पर्ने दक्ष जनशक्ति प्राप्त गर्न मुस्कील छ । त्यसको परिपूर्ति गर्न योग्यता हासिल गरेका दक्षता प्राप्त गर्ननसकेका जनशक्तिलाई नीती विधि प्रविधिाको ज्ञान दिएर सक्षम मानव संसाधनको विकासको मुख्य लक्ष्य लिएर कोअपरेटिभ मेनेजर्स क्लव गठन गरिएको हो । यसमा कोहि कसैले भ्रम श्रृजन गर्नु पर्ने आवश्यकता छैन । हामी सहकारी संस्थाहरुको सकारात्मक विकासमा सहयोग पु¥याउन प्रतिपद्ध छौं ।

      कोअपरेटिभ मेनेजर्स क्लबमा आवद्ध हुने मापदण्ड चाहिँ के छ ?

सहकारी अघिकृत स्तरको कर्मचारी  र व्यवस्थापकहरु यसमा सामेल हुन सक्ने छन् । क्लवमा आवद्ध हुन व्यवस्थापक प्रमुखहरुले प्रति व्यक्ति २ हजार, अधिकृत स्तरको लागि १ हजार शुल्क तिर्न पर्छ । नविकरणको लागि व्यवस्थापकहरुलाई १ हजार २ सय र अधिकृत स्तरको लागि ६ सय रुपैयाँ तिर्नुपर्छ । हालसम्म ६४ जना सदस्य आवद्ध हुनु भएको छ ।

      तपाँई त सामुदायिक बचत पनौतीको प्रमुख कार्यकारी अधिकृत समेत हुनुहुन्छ सहकारी संस्थाको वित्तीय अवस्था चाहि के छ ?

सहकारी संस्थाहरुको शेयर सदस्यहरुको सतविस्वासले मात्र सहकारीहरुको स्थायित्व र विकास सम्भव छ । सहकारीहरु सहकारी नीति, सिद्धान्त र विधि अनुसार संचालन हुन सक्नु्पर्छ हामी सोहि अनुरुप चल्न सकेका छौं । वित्तीय सूचाकहरुको मापदण्ड कायम हुनुपर्ने जुन छ सोहि अनुसार छ नै तरलता कायम १० देखि २० प्रतिशत हुनुपर्छ हाम्रो संस्थामा २० देखि २२ प्रतिशत तरलता छ नै । समुदायमा आधारित सहकारीहरुको अवस्था निक्कै राम्रो छ हामी सोहि भित्र पछौं । एक्सीस पदक र सिल्भर पदक प्राप्त गर्न सकेका छौं । शेयर सदस्यहरु जोसँग धितो छैन । सामुहिक समुह जमानीमा ३ लाख सम्म ऋण प्रदान गरेका छौं । उद्यमसिलता विकास, कृषि, पशुपालन व्यवसाय संचालन गरी मनग्य आम्दानी गरेर शेयर सदस्यहरुले आम्दानी गरेर जीवन निर्वाह गरेका छन् । यस संकटको घडिमा समेत १५ देखि २० लाख सम्म ऋण प्रवाह गरेका छौं । ५० हजार १ सय ५१ शेयर सदस्य, ४० करोड शेयर पूजी, ४ अर्ब ३२ करोडको वासलात छ । त्यस्तै गरी ३२ करोडको जगेडा कोष छ । शदस्यहरुलाई स्वास्थ्य उपचार सेवामा आर्थिक सहयोग, मृत्युराहत र उच्च प्रविधिको विकासलाई आत्म साथ गरी छिटो छरितो सेवा प्रवाह गरेका छौं । सदस्यहरुको विस्वास जित्न सकेकोले संस्था यो अवस्थामा आउन सकेको हो ।

प्रस्तुतकर्ता ः रमेश प्रसाद न्यौपाने